Najprzewieiebniejszy O[jcze] Prowincjale!
Ja z dwoma braćmi [1] jesteśmy od wczoraj w Nagasaki. Przed katedrą figura Niepokalanej. Biskupa [2] nie ma; wyjechał na kilka dni. Z początku ks. wikary generalny stawiał trudności, ale gdy weszła rozmowa na możliwość wykładania filozofii w tutejszym seminarium zmiękł i chociaż z początku chciał sam... pisać do biskupa, potem mnie to polecił zrobić. Napisałem i jemu wręczyłem list. Niech Niepokalana pokieruje. Jest duża nadzieja, że biskup pozwoli nam tu pozostać, bo księża chcą go o to prosić.
Wobec tego, że w Chinach z przyczyn podanych w poprzedniej kartce [3] nie da się redagować i drukować "Rycerza", ale tylko administrację prowadzić, sądzę, że przyjęcie katedry filozofii dałoby mi możność i przygotowywania kleru, i przebierania powołań, i redagowania dla Chin i Japonii, i prowadzenia nowicjatu dla braci i kleryków w Nagasaki obok miejsca zroszonego krwią męczenników [4]. Paki druków "Rycerza" chińskiego szły by stąd łatwo do Szanghaju, a stamtąd na całe Chiny. Tylko wtedy konieczny drugi ojciec do prokury w Szanghaju i administrowania.
Tutaj okolica bardzo piękna: góry, zieleń, morze. Wszyscyśmy - cześć Niepokalanej - zdrowi
[O. Maksymilian M-a Kolbe][Stempel pocztowy] [...]saki [...]an [...]30 [5].
Przypisy
[1] Byli to bracia: Zeno Żebrowski i Hilary Łysakowski
[2] bp Yanuario Hayasaka
[3] Zob. Pisma OMK 11, 218.
[4] Podczas krwawych prześladowali chrześcijan w Japonii w latach 1587-1660 zginęło śmiercią męczeńską kilka tysięcy katolików, wśród nich 26 tzw. świętych Męczenników Japońskich (3 jezuitów Japończyków, 6 franciszkanów Hiszpanów i 17 tercjarzy franciszkańskich), ukrzyżowanych 5 II 1597 w Nagasaki, kanonizowanych w 1862. Święto ich obchodzi się 3 lutego. Na dziesiątym z kolei krzyżu zawisł i został włócznią przebity chłopiec imieniem Antoni, ministrant jednego z męczenników (o. Piotra Baptysty). Dalszych 205 męczenników (w tej liczbie 13 jezuitów, 12 dominikanów, 10 franciszkanów, 5 augustianów i 1 kapłan świecki) zostało beatyfikowanych w 1867.
[5] Stempel pocztowy uszkodzony z powodu odklejenia znaczka.
